Ticari sözleşmeler, Türkiye’deki ticari ilişkilerin temelini oluşturan yasal belgelerdir. Taraflardan birinin yabancı olduğu durumlarda, sözleşmelerin hazırlanması, tercümesi, noter onayı ve gerekirse tescili gibi hukuki süreçlerin doğru şekilde yürütülmesi, tarafların haklarını korumak açısından büyük önem taşır. Bu yazımızda, yabancı yatırımcılar ve Türk taraflar arasında düzenlenecek ticari sözleşmelerin nasıl geçerli hâle getirileceğini adım adım açıklıyoruz.
Sözleşmenin Profesyonel Şekilde Hazırlanması
Ticari sözleşmelerin, alanında uzman bir avukat tarafından açık ve net bir dille hazırlanması gerekmektedir. Sözleşmenin belirsiz ifadeler içermemesi, ileride doğabilecek uyuşmazlıkların önüne geçer.
Sözleşmede mutlaka yer alması gereken ana unsurlar:
Tarafların kimlik ve iletişim bilgileri (isim, kimlik/pasaport numarası, adres)
Sözleşme konusu ve kapsamı
Bedel ve ödeme koşulları
Sözleşme süresi ve yenileme/uzatma koşulları
Teslimat veya hizmetin ifasına ilişkin hükümler
Sözleşmenin ihlali durumunda uygulanacak cezai şartlar
Yetkili mahkeme veya tahkim yeri
Tarafların imzaları ve sözleşmenin tarihi
Yeminli Tercüme ve İki Dilde Hazırlık
Yabancı bir taraf söz konusu olduğunda, sözleşmenin Türkçe ve ilgili yabancı dilde hazırlanması önerilir. Türkçe metnin yeminli tercüman tarafından çevrilmiş olması ve noter onaylı tercüme yapılması yasal geçerlilik açısından zorunludur.
⚠️ Not: Türkçe metin, Türk mahkemelerinde esas alınan metindir. Bu nedenle Türkçe metnin içeriği özenle kontrol edilmelidir.
Noter Onayı ile Sözleşmenin Resmi Hale Getirilmesi
Sözleşmenin noter huzurunda imzalanması, ona resmi belge niteliği kazandırır. Noter tasdikli sözleşmeler, Türk hukuk sisteminde güçlü bir delil sayılır ve doğrudan icra kabiliyeti kazanır.
Gerekli Durumlarda Sözleşmenin Resmi Kurumlara Tescili
Bazı sözleşmelerin sadece hazırlanması ve noter onayı yeterli olmayabilir. Özellikle şirket kuruluşu, ortaklık ya da taşınmazla ilgili ticari ilişkilerde sözleşmenin aşağıdaki kurumlara tescili gerekir:
Ticaret Sicil Müdürlüğü (Ticaret şirketleri için)
Vergi Dairesi (Mali yükümlülük doğuran sözleşmeler için)
Ticaret Odası (Şirket faaliyet belgeleri ve kayıtları için)
Yabancı Taraf İçin Hukuki Temsil
Yabancı taraf Türkiye’de ikamet etmiyorsa veya Türkçeye hâkim değilse, noter onaylı vekâletname ile Türkiye’de bir avukatı ya da temsilciyi yetkilendirmesi önerilir. Bu hem sürecin sağlıklı ilerlemesini sağlar hem de hata riskini azaltır.
Uyuşmazlıkların Çözüm Yolu
Sözleşmede mutlaka uyuşmazlık halinde başvurulacak yetkili merci belirtilmelidir. Taraflar, aşağıdaki seçeneklerden birini tercih edebilir:
Türk ticaret mahkemeleri (örneğin: İstanbul Ticaret Mahkemeleri)
İstanbul Tahkim Merkezi (ISTAC) gibi yerel tahkim kurumları
Uluslararası tahkim mekanizmaları (taraflar arası açıkça anlaşma varsa)
Ödeme ve Teslim Belgelerinin Delil Niteliği
Sözleşme kapsamında yapılacak ödemeler, teslimatlar veya hizmet ifalarına ilişkin işlemlerin yazılı şekilde belgelenmesi önemlidir. Bu belgeler şunlar olabilir:
Banka dekontları
Resmi faturalar
Teslim tutanakları
Teknik raporlar ya da muhasebe kayıtları
Sözleşme İmzalamadan Önce Dikkat Edilmesi Gerekenler
Sözleşme imzalanmadan önce mutlaka bir ticaret hukuku uzmanı avukata danışılmalıdır.
Taraflar, sözleşme içeriğini tam olarak anladıklarından emin olmalıdır.
Sözlü anlaşmalar yerine yazılı ve noter onaylı belgeler tercih edilmelidir.
Hukuki Danışmanlık Hizmetlerimiz
Yabancı yatırımcılar ve şirketlere sunduğumuz hizmetler:
Ticari sözleşmelerin hazırlanması ve revize edilmesi
Yeminli tercüme ve noter onay süreçlerinin takibi
Sözleşmelerin tescil işlemlerinin yapılması
Sözleşme öncesi ve sonrası hukuki danışmanlık